Ε.Ο.Ε.- Ε.Ο.Ε.ΑΓΕΝΙΚΟΝ ΑΡΧΗΓΕΙΟΝ-ΕΠΙΤΕΛΕΙΟΝΓΡΑΦΕΙΟΝ ΙΙΙον-----------------------------------------------ΑΡ. ΠΡΩΤ. 14.513Ε Κ Τ Α Κ Τ Ο ΝΔ Ε Λ Τ Ι Ο Ν Σ Τ Ρ Α Τ. Κ Α Τ Α Σ Τ Α Σ Ε Ω Σ14/9/44 ώρα 04.00'Τμήματα ΙXης Μεραρχίας αποβιβασθέντα εις νήσον ΛΕΥΚΑΔΑ 10ην τρέχ. κατέλαβον την 12ην του ιδίου και ώραν 19ην κατόπιν σκληράς μάχης σώμα προς σώμα την πόλιν Λευκάδα.Γερμανική φρουρά εξουδετερώθη ολόκληρος εκτός ελαχίστων διαφυγόντων δια πλοιαρίων προς Νότον ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΗΜΑΙΑ υψώθη επί φρουρίου ΛΕΥΚΑΔΟΣΟλόκληρος η νήσος απηλευθερώθη. Περιήλθον εις χείρας μας 2 πυροβόλα των 6.5, 2 αντιαεροπορικά πυροβόλα, 8 βαρέα πολυβόλα, 3 όλμοι, άφθονον πολεμικόν υλικό ως και διάφορα άλλα υλικά.
Σ.Δ.Γ.Α. 14/9/44 ώρα 0400' Δια την ακρίβεια
Ο το ΙΙΙ Γραφείον
Γενικός Αρχηγός
Ν. ΖΕΡΒΑΣ
-------------------------------------------------------------------------------------------------------
85.
ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΣ ΔΩΔΩΝΗΣ (14.9.1944)
Εκθεσις Διοικητού 6ου Λόχου Ιλάρχου
ΦΡΑΝΤΖΕΣΚΑΡΟΥ ΑΝΤΩΝΙΟΥ
Την 13.9.1944 το 3/40 Σύν/γμα προερχόμενον εκ της περιοχής ΜΠΑΛΑΣ (ΛΑΚΚΑ ΣΟΥΛΙΟΥ) συνεκεντρώθη εις την περιοχήν ΔΩΔΩΝΗΣ.
Σκοπός της κινήσεως ταύτης ήτο η κατάληψις της πόλεως των ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ κατόπιν της Γερμανικής προτάσεως προς παράδοσιν.Το 3/40 Σύ/γμα συγκεντρώθη εις την περιοχήν ΔΩΔΩΝΗΣ και εν αναμονή της τελικής συμφωνίας παραδόσεως της πόλης των ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ και της (.....) εις αυτής Γερμανικών στρατευμάτων έλαβεν την κατωθι αμυντικήν διάταξιν
-ΣΔ Συν/μα ΑΛΠΟΧΩΡΙ
- 1ον Τάγμα ΜΟΥΣΠΙΝΑ - ΑΣΒΕΣΤΟΧΩΡΙ
- 2ον Τάγμα
5ος Λόχος Προφυλακαί ΤΣΟΥΚΑ -Αυχ. ΑΓ. ΝΙΚΟΛΑΟΥ-Αυχ. ΜΟΥΖΟΥΛΑ
6ος Λόχος Εφεδρεία εις περιοχή Θεάτρου ΔΩΔΩΝΗΣ
-3ον Τάγμα ΔΩΔΩΝΙ-ΑΛΠΟΧΩΡΙ (ΒΟΡ. ΟΛΥΤΣΙΚΑ)
Την 08.00 της 14.9.44 ο Λόχος συνεκεντρώθη προς διανομήν του πρωϊνού ροφήματος. Την 08.15ω και καθ' ήν στιγμήν άπασα η δύναμις του Λόχου ευρίσκετο διεσπαρμένη εις την περιοχήν των Μαγειρείων, φθάνει δρομέως αγγελιοφόρος εις του ΣΔ Συν/τος, όστις ειχεν μετακινηθεί εις την εκκλησίαν του ΑΓ. ΝΙΚΟΛΑΟΥ, και αναφέρει εις τον Δ/ντήν του Λόχων ότι Γερμανικά τμήματα κατέρχονται πρός θέατρον ΔΩΔΩΝΗΣ- ΑΓ. ΝΙΚΟΛΑΟΥ, συγχρόνως ακούωνται εκρήξεις βλημάτων όλμων και Πυρ/κού εις την περιοχήν του ΑΓ. ΝΙΚΟΛΑΟΥ. Διετάχθη αμέσως συγκέντρωσις του Λόχου. Την στιγμήν ταύτην διήλθον εκ της περιοχής του Λόχου ο Δ/κτής και Υποδ/κτής του Συν/τος και διέταξαν τον Δ/τήν του Λόχου να εκτοξεύσει αντεπίθεσιν κατά των κατερχομένων Γερμανών και να ανατρέψη αυτούς προς τον αυχ. ΑΓ. ΝΙΚΟΛΑΟΥ. Δεν είχεν περατωθεί η έκδοσις της προφορικής ταύτης εντολής ότε ο Λόχος εδέχθη τα πρώτα πυρά εκ μέρους των επιτιθεμένων ήδη Γερμανών εξ εγγυτάτης αποστάσεως και καλυπτομένων όπισθεν της θαμνώδους περιοχής της ΝΟΤ της κλιτύος ΤΣΟΥΚΑΣΟ Δ/ντής του 6ου Λόχου ηναγκάσθη να αντεπιτεθή αμέσωςμε πυκνάς σχηματισμούς, ινα αποφύγη την διάλυσιν του Λόχου υποστάντος πλήρη αιφνιδιασμόν ως εμφαίνεται εις τα ανωτέρω.Ούτω τεθείς επι κεφαλής του Λόχου του αντεπιτίθεται δια καταιγιστικού πυρός.Οι Γερμανοί αντιμετωπίζοντας μια τοιαύτην θυελλώδη έφοδον αναγκάζονται εις σύμπτυξιν εγκαταλείποντας δύο νεκρούς. Ο Λόχος συνεχίζει την αντεπίθεσιν μέσω θαμνώδους περιοχής και συγχρόνως αναλαμβάνει κανονικούς σχηματισμούς επιθέσεωςΟι Γερμανοί πιεζόμενοι συνεχώς συμπτύσσονται προς τον αυχ. ΑΓ. Νικολαου όπου και ειχον εγκαταστήσειν την βάσιν πυρός των προς υποστήριξιν της επιθέσεως των.Ο Λόχος ευρεθής προ της ισχυράς ταύτης αντιστάσεως αναγκάζεται να εγκατασταθεί αμυντικώς επί των κλιτύων της ΤΣΟΥΚΑΣ ΝΟΤ. του αυχ. ΑΓ. ΝΙΚΟΛΑΟΥ επί λίαν μειονεκτικού εδάφους κυριολεκτικά κάτωθι των κανονιών των Γερμανών.Από της στιγμής της λήψεως της εντολής αντεπιθέσεως εκ μέρους του Δ/τού Συν/τος ουδεμία επαφή υφίσταται μετά του Συν/τος ή μετ΄ άλλων τμημάτων του Συν/τος. Η κατάστασις εμφανίζεται λίαν συγκεχυμένη.Εκ των πυρών καταφαίνεται ότι Γερμανική φάλαγξ κινηθείσα προς το Αριστερόν (ΔΩΔΩΝΗ-ΑΛΠΟΧΩΡΙ) ήτοι περιοχών 3ου τάγματος προωθείται προοδευτικώς με προοπτικήν να ευρεθή εις τα νώτα του Λόχου.Τας πρώτας μεταμεσημερινάς ώρας ετέρα γερμανική φάλαγξ εμφανίζεται κινουμένη προς το ΔΕΞΙΟΝ του Λόχου. Ευρεθής προ της τοιαύτης καταστάσεως ο Δ/τής του 6ου Λόχου, ήτοι αντιμετωπίζον πλήρη κύκλωσιν τοθ 1ου Λόχου του, αναγκάζεται να συμπτυχθή προς τας ΒΟΡ. κλίτος της ΟΛΥΤΣΙΚΑ.Παρ΄όλον ότι ελήφθησαν άπαντα τα μέτρα της κλιμακωτής απαγκιστρώσεως, η σύμπτυξις δεν κατέστη δυνατον να αποκρυβή λόγω της στενωτάτης επαφής και ούτω ο Λόχος συμπτυσσόμμενος δέχεται καταιγισμόν πυρός εκ των νώτων και αμφοτέρων των πλευρών και εκ μικράς αποστάσεως. Ο φραγμός αυτός των πολ/λων και λοιπων αυτομάτων όπλων συμπληρούνται δια πυρών όλμου και πυρ/κού.Τελικώς ο Λόχος επιτυγχάνει να ανέλθη τας κλιτας της ΟΛΥΤΣΙΚΑΣ και να εγκατασταθεί αμυντικώς εις το ΔΕΞΙΟΝ της αμυντικής διατάξεως του 3ου Τάγματος, οπότε και επήλθον το σκότος.
Κατά την διάρκειαν της νυκτός οι Γερμανοί απεσύρθησαν.
Αι απώλειαι του Λόχου κατά την επιχείρησιν ταύτην ήσαν οι κάτωθι:
ΝΕΚΡΟΙ
Κατά την αντεπίθεσιν Ανθ/γός ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣΚατά την σύμπτυξιν Ανθ/γός ΓΙΑΚΩΒΑΚΗΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ
Στρατ. ΧΑΪΔΟΣ ΘΕΟΔΩΡΟΣ
Εν Αγία Αναστασία τη 16.9.1944
Ο
Διοικητής του Λόχου
(υπογραφή)
--------------------------------------------------------------------------------------------------------86.
Ε.Ο.Ε.-Ε.Ο.Ε.Α.ΓΕΝΙΚΟΝ ΑΡΧΗΓΕΙΟΝΕΠΙΤΕΛΕΙΟΝ- ΓΡΑΦΕΙΟΝ ΙΙΙον--------------------------------------ΑΡ. ΠΡΩΤ.14.671ΕΚΤΑΚΤΟΝ ΔΕΛΤΙΟΝ ΣΤΡΑΤ. ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΣ
16/9/44
Χθές 10ην πρωϊνήν τμήματα Γενικού Αρχηγείου κατέλαβον την ΠΡΕΒΕΖΑΝ. Η Ελληνική σημαία κυματίζει πάλιν εις Φρούριον Αγίου Ανδρέου. Η πόλις σημαιοστόλιστος ολόκληρος
Σ.Δ.Γ.Α. 16/9/44 ώρα 09.00' Δια την Ακρίβειαν
Ο το ΙΙΙ Γραφείον
Γενικός Αρχηγός
Ν. ΖΕΡΒΑΣ
--------------------------------------------------------------------------------------------------------87.
Ε.Ο.Ε.-Ε.Ο.Ε.Α.ΓΕΝΙΚΟΝ ΑΡΧΗΓΕΙΟΝΕΠΙΤΕΛΕΙΟΝ - ΓΡΑΦΕΙΟΝ ΙΙΙον---------------------------------------ΑΡ. ΠΡΩΤ.14.528ΔΕΛΤΙΟΝ ΣΤΡΑΤ. ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΣ 18/9/44
1) Εις τομέα Χ Μεραρχίας εχθρός καθ' όλην την ημέραν έβαλλεν κατ΄ αραιά διαστήματα εναντίον θέσεων τμημάτων μας και κατά της ΠΑΡΑΜΥΘΙΑΣ. Ημέτερον Πυροβολικόν έββαλεν κατά θέσεων του.
Επί της οδού ΗΓΟΥΜΕΝΙΤΣΗΣ-ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ δεν εγένοντο κινήσεις.2) Επί τομέα VΙΙΙ Μεραρχίας εχθρός από Νοτίας παρυφής πόλεως ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ έβαλεν δια βαρέος Πυρ/κού κατά θέσεων μας εις Μεγάλην Τσουκάν και Μάρμαρα.3) Εις τομέα ΙΧης Μεραρχίας τμήματα της επαφής ανήλθον επί υψωμάτων ΚΑΣΤΡΙ και ΝΑ ΚΑΣΤΡΙ.Κατά συμπλοκήν με τον εχθρόν συνελήφθησαν 2 αιχμάλωτοι.Ούτοι κατέθεσαν ότι πρόθεσις Γερμανικών δυνάμεων ήτο όπως διέλθουν δια ΜΕΛΙΑΝΩΝ-ΔΕΡΒΙΖΙΑΝΩΝ διαβάσεως ΒΑΡΥΑΔΩΝ.Τούτο δεν το κατόρθωσεν εξαναγκασθείς υπό δυνάμεως μας να συμπτυχθή δι΄ άλλης κατευθύνσεωςΕφ΄ όλου του λοιπού μετώπου ισχυρά δράσις Πυρ/κού κατά θέσεων μας και εντός του χωρίου ΘΕΣΠΡΩΤΙΚΟΝ.4) Εις τον τομέα της ΙΙΙ Μεραρχίας ουδεν το αξιοσημείωτον πλήν δράσεως εχθρικού Πυρ/κού εις περιοχήν ΜΠΛΑΝΤΟΥΜΑΣ-ΓΟΤΙΣΤΗ- και ΚΡΑΤΗΣ ένθα έσομεν 2 τραυματίας5) Εις περιοχήν Βαρυάδων-Μαχαλά δράσις εχθρικού Πυρ/κού κατ΄ αραιά διαστήματαΣ.Δ.Γ.Α. 18/9/44 ώρα 24.00 Δια την ακρίβειανΟ το ΙΙΙ ΓραφείονΓενικός ΑρχηγόςΝ. ΖΕΡΒΑΣ-------------------------------------------------------------------------------------------------------88.
Ε.Ο.Ε - Ε.Ο.Ε.Α.ΓΕΝΙΚΟΝ ΑΡΧΗΓΕΙΟΝΕΠΙΤΕΛΕΙΟΝ-ΓΡΑΦΕΙΟΝ ΙΙΙον--------------------------------------ΑΡ. ΠΡΩΤ.14.577ΕΚΤΑΚΤΟΝ
ΔΕΛΤΙΟΝ ΣΤΡΑΤ. ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΣ 22/9/44
1) 20.00' ώραν 21ης τρεχ. Μονάδες της 1ης Ταξιαρχίας και ΙΙΙ Μεραρχίας κατέλαβον και απηλευθέρωσαν την ΑΡΤΑΝ.
Σήμερον 5ην πρωινήν τμήματα ΕΛΑΣ προσέβαλον απροκλήτως ημέτερα Φυλάκια Ν.Α. ΑΡΤΗΣ δι΄ αυτομάτων όπλων από Νότου, ως επίσης και δια πολυβόλων και όλμων από περιοχής ΠΕΤΑ, καίτοι εγκαίρως ΕΛΑΣ ειδοιποιήθη περί καταλήψεως και απελευθερώσεως ΑΡΤΗΣ υπό ημετέρων τμημάτων.2) ΝΕΑ ΚΕΡΑΣΟΥΣ και περιοχή αμέσως Νοτ. ΦΙΛΙΠΙΑΔΟΣ κατελήφθησαν και απελευθερώθηκαν υπό τμημάτων 24ου Συντ/τος.3) Σήμερον 5ην ώραν οδον Σύνταγμα επιτεθέν αιφνιδιαστικώς κατά ΗΓΟΥΜΕΝΙΤΣΗΣ και μετα 3ωρον αγώνα κατελήφθη το Κάστρον της πόλεως όπου ήτο και η αμυντική προσπάθεια των Γερμανών.Κατά τον χρόνον της επιθέσεως των τμημάτων μας ισχυρόν τμήμα Γερμανών έπλευσεν δια 3 βενζινοπλοίων προς όρμον ΛΑΛΟΧΩΡΙΟΥ, ίνα προσβάλη τα νώτα των ημετέρων τμημάτων. Αντεπίθεσις υπολοίπων τμημάτων μας ημπόδισεν επιχειρηθείσαν απόβασιν Γερμανών τραπέντων προς ΚΕΡΚΥΡΑΝ. Τα βενζινόπλοια εβλήθησαν δι' όλμων του ενός πληγέντος σοβαρώς. Αγών συνεχίζεται εντός της πόλεως και Β.Α. περιοχής της.Κατά την επιχείρησιν ταύτην εχθρός απώλεσεν 15 νεκρούς 11 αιχμαλώτους και σοβαρόν αριθμόν τραυματιών.Περιήλθον εις χείρας μας 1 πυροβόλον των 7.5 μετά 150 βλημάτων, οπλοπολυβόλα και άφθονον πολεμικόν υλικόν.
Σ.Δ.Γ.Α. 22/9/44 ώρα 13.00' Δια την ακρίβειαν
Ο το ΙΙΙ Γραφειον
Γενικός Αρχηγός
Ν. ΖΕΡΒΑΣ
Πολλοί θα πουν ότι παρελθοντολογούμε, ή ότι έχουμε ιδεολογικά ή άλλα θέματα. Άλλοι ενδεχομένως θα μιλήσουν για εμμονές. Το γεγονός ότι ασχολείται κάποιος το έτος 2010 με ένα ζήτημα ιστορικό, μπορεί να ξενίσει. Δεν είναι ιστορική η προσέγγιση της θυσίας εκατοντάδων Ελλήνων στο Μελιγαλά.