Κατασχέσεις καταθέσεων και ακινήτων σε 500.000 οφειλέτες του δημοσίου !

Του Γιώργου Παλαιτσάκηgeorgepalaitsakis@gmail.com

Σε κατασχέσεις τραπεζικών καταθέσεων και σε πλειστηριασμούς ακινήτων προχωρούν οι υπηρεσίες του υπουργείου Οικονομικών σε βάρος τουλάχιστον 500.000 οφειλετών του δημοσίου που δεν τακτοποίησαν τις ληξιπρόθεσμες οφειλές τους, αρνούμενοι να υπαχθούν στην πρόσφατη ευνοϊκή ρύθμιση του υπουργείου, η οποία έληξε στις 30 Ιουνίου.

Σύμφωνα με πληροφορίες, το ΣΔΟΕ, οι εφορίες και τα τελωνεία έχουν υποβάλει αιτήματα στις τράπεζες για το άνοιγμα των τραπεζικών λογαριασμών οφειλετών του δημοσίου ζητώντας να πληροφορηθούν το ύψος των υπολοίπων που υπάρχουν στους λογαριασμούς αυτούς, καθώς και στοιχεία για τις δανειακές συμβάσεις που έχουν υπογράψει.Για τους οφειλέτες που θα διαπιστωθεί ότι διαθέτουν σημαντικά ποσά στους τραπεζικούς λογαριασμούς θα κινηθούν διαδικασίες κατάσχεσής τους, ενώ στο στόχαστρο μπαίνουν και οι οφειλέτες με μεγάλη ακίνητη περιουσία.

Η ηγεσία του υπουργείου Οικονομικών που αναζητά ζεστό χρήμα για τα δημόσια ταμεία έχει δώσει εντολές στον φοροεισπρακτικό μηχανισμό για την άσκηση ασφυκτικών πιέσεων σε όσους χρωστούν στο δημόσιο.

Το πρώτο πεντάμηνο του τρέχοντος έτους το δημόσιο εισέπραξε 520 εκατ. ευρώ από ληξιπρόθεσμες οφειλές, ενώ μέχρι το τέλος του έτους αναζητούνται περισσότερα από 900 εκατ. ευρώ, ώστε να επιτευχθεί ο στόχος που έχει τεθεί για φέτος, οποίος προβλέπει την είσπραξη 1,5 δισ. ευρώ από τα ληξιπρόθεσμα χρέη. Συνολικά οι ληξιπρόθεσμες οφειλές υπερβαίνουν τα 30 δισ. ευρώ, από τα οποία όμως εισπράξιμα θεωρούνται τα 8-10 δισ. ευρώ.

Διαδικασίες-εξπρές

Με τις διατάξεις του νέου φορολογικού νόμου καθιερώθηκαν νέες διαδικασίες-εξπρές για τις κατασχέσεις τραπεζικών καταθέσεων όσων χρωστούν στο δημόσιο, καθώς και για τους πλειστηριασμούς ακινήτων.Συγκεκριμένα:

1. Οι τράπεζες έχουν τη δυνατότητα να επιβάλουν το αναγκαστικό μέτρο της κατάσχεσης τραπεζικών καταθέσεων σε βάρος περισσοτέρων του ενός οφειλετών του δημοσίου με το ίδιο κατασχετήριο έγγραφο.

Στο κατασχετήριο έγγραφο επισυνάπτεται για τον κάθε οφειλέτη χωριστά πίνακας, στον οποίο αναφέρεται το είδος και το ποσό κάθε οφειλής, καθώς και ο αριθμός και η χρονολογία βεβαίωσής της. Τα αποτελέσματα της κατάσχεσης επέρχονται με την κοινοποίηση του κατασχετηρίου εγγράφου, είτε στο κεντρικό κατάστημα της τράπεζας είτε σε οποιοδήποτε υποκατάστημα αυτού, χωρίς να απαιτούνται πρόσθετες διατυπώσεις και κοινοποιήσεις.

Η δήλωση της τράπεζας γίνεται κοινή για όλους τους οφειλέτες του κατασχετηρίου εγγράφου και συνοδεύεται απαραίτητα από παραστατικό κίνησης του τραπεζικού λογαριασμού κάθε οφειλέτη για διάστημα τουλάχιστον πέντε ημερών πριν από την ημερομηνία επίδοσης του κατασχετηρίου εγγράφου και μίας ημέρας έπειτα από αυτήν. Σημειώνεται ότι δεν κατάσχονται μισθοί και συντάξεις κάτω των 1.000 ευρώ.

2. Οι εφορίες έχουν λάβει από το υπουργείο Οικονομικών εντολή να προχωρούν άμεσα σε εγγραφή υποθήκης υπέρ του δημοσίου σε ακίνητο ή ακίνητα, κατά προτίμηση ελεύθερα βαρών, του κύριου οφειλέτη και των συνυπόχρεων, όταν τα χρέη είναι μεγάλου ύψους και η είσπραξή τους καθυστερεί.

Σε κάθε περίπτωση κατάσχεσης ακινήτου ο έφορος έχει πλέον την υποχρέωση έκδοσης προγράμματος πλειστηριασμού μετά την παρέλευση τουλάχιστον 40 ημερών και το αργότερο μέσα σε τέσσερις μήνες από την έκδοση της εντολής για κατάσχεση.

Οφείλει επίσης να ορίσει ημερομηνία πλειστηριασμού το αργότερο σε πέντε μήνες από την ημερομηνία έκδοσης του προγράμματος. Δεν θα προχωράει ο πλειστηριασμός όταν πρόκειται για ακίνητο του οφειλέτη, το οποίο αποδεδειγμένα αποτελεί την κύρια και μοναδική κατοικία του, η οποία καλύπτει τις στοιχειώδεις ανάγκες στέγασης και η αξία της δεν υπερβαίνει τα 200.000 ευρώ αν πρόκειται και άγαμο ή τα 250.000 ευρώ να πρόκειται για έγγαμο.

Η τιμή της πρώτης προσφοράς δεν μπορεί να υπολείπεται της αντικειμενικής αξίας τόσο κατά τον χρόνο επιβολής της κατάσχεσης όσο και κατά τον χρόνο έκδοσης του προγράμματος πλειστηριασμού αντίστοιχα.

ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ

Κατασχέσεις ακινήτων και καταθέσεων για χρέη στο Δημόσιο

Την δήμευση καταθέσεων για οφειλές στο δημόσιο καθώς και τις λεπτομέρειες για την αναστολή πληρωμών των ληξιπρόθεσμων οφειλών στο δημόσιο γνωστοποίησε το υπουργείο Οικονομικών. Με την ίδια ανακοίνωση περιγράφεται το καθεστώς που θα ισχύει πλέον για την τμηματική καταβολή των οφειλών, στις οποίες υπό προϋποθέσεις θα προβλέπεται απαλλαγή του οφειλέτη από μέρος των προσαυξήσεων.

"Άνοιγμα" καταθέσεων για οφειλέτες

Όπως αναφέρεται, το Δημόσιο πλέον θα μπορεί να επιβάλλει "το αναγκαστικό μέτρο της κατάσχεσης" για περιουσιακά στοιχεία του οφειλέτη που βρίσκονται στα χέρια των τραπεζών. Πρόκειται για καταθέσεις των οφειλετών ή για ακίνητα που είναι ήδη προσημειωμένα. Η τράπεζα μέσα σε έξι ημέρες θα πρέπει να γνωστοποιεί μετά από αίτηση, τα περιουσιακά στοιχεία καθώς και στοιχεία για το ύψος των καταθέσεων του οφειλέτη. Ακόμη σε δέκα ημέρες θα πρέπει να αποδίδει στο δημόσιο, όσα έχουν κατασχεθεί, χωρίς την τήρηση άλλης ειδικής διαδικασίας π.χ. δικαστική απόφαση όπως προβλεπόταν μέχρι σήμερα.

Η χορήγηση αναστολής πληρωμών

Η αναστολή πληρωμών σημειώνεται ότι χορηγείται μια και μόνο φορά και δίνει τη δυνατότητα αναστολής της πληρωμής μέρους ή του συνόλου της οφειλής για διάστημα μέχρι πέντε (5) μήνες. Ακόμη δεν χορηγείται για χρέη για τα οποία έχει ήδη χορηγηθεί διευκόλυνση τμηματικής καταβολής ενώ μπορεί να ανακληθεί από το αρμόδιο όργανο, αν σταματήσουν να ισχύουν οι προϋποθέσεις χορήγησης της.

Επίσης δεν απαλλάσσει τα χρέη από τις προσαυξήσεις εκπρόθεσμης καταβολής ενώ το Δημόσιο διατηρεί το δικαίωμα επιβολής κατάσχεσης. Η αναστολή πληρωμών μέχρι 300.000 ευρώ εγκρίνεται από τις ΔΟΥ, από ειδική επιτροπή για ποσά 300 έως 800 χιλιάδες και από τον υπουργό Οικονομικών για μεγαλύτερα ποσά οφειλών.

Για την χορήγηση αναστολής, αρκεί μια αίτηση στην αρμόδια εφορία ή τελωνείο που είναι βεβαιωμένη η οφειλή. Ο αιτών θα πρέπει να αποδείξει ότι ισχύουν οι λόγοι για τους οποίους επικαλείται την αναστολή και να υποβάλλει τα δικαιολογητικά που αποδεικνύουν την οικονομική του αδυναμία.

Η διαδικασία για την καταβολή σε δόσεις

α) Πρώτη διευκόλυνση τμηματικής καταβολής.

Ο αριθμός των δόσεων της πρώτης διευκόλυνσης καθορίζεται με βάση τους βαθμούς του παρακάτω πίνακα ενώ δεν μπορεί να ξεπερνάει τις 48.

I. Oικονομική αδυναμία	Bαθμοί
α. Αίτηση χωρίς αποδεικτικά στοιχεία	1
β. Εποχικό επάγγελμα ή εποχική επιχείρηση, εφόσον η αίτηση υποβάλλεται κατά τη διάρκεια μη λειτουργίας της επιχείρησης.	2
γ. Ζημία τρέχοντος έτους ή προηγούμενου.	2
δ. Μερική καταστροφή αγαθών επιχείρησης.	3
ε. Αίτηση με αποδεικτικά στοιχεία (οικονομική αδυναμία του φυσικού προσώπου, βαριά ασθένεια αυτού ή μέλους της οικογένειάς του).	4
στ. Βαριά ασθένεια διαχειριστή E.Π.E. ή διευθύνοντος συμβούλου A.E. ή εκπροσώπου νομικού προσώπου, εφόσον ζητά ο ίδιος διευκόλυνση για να καταβάλει οφειλές τους, για τις οποίες έχει προσωπική ευθύνη.	4
ζ. Ολική καταστροφή αγαθών επιχείρησης ή για επιστροφή από καταλογισμό αποδοχών ή συντάξεων και λοιπών βοηθημάτων που έχουν ληφθεί αχρεωστήτως.	5
II. Διασφάλιση οφειλής
α. Μη ασφαλισμένη οφειλή ή μερικώς ασφαλισμένη με κινητά μόνο πράγματα ασήμαντης αξίας.	0
β. Μερικώς ασφαλισμένη οφειλή με υποθήκη ή κατάσχεση ακινήτων.	2
γ. Πλήρως ασφαλισμένη οφειλή με υποθήκη ή κατάσχεση ακινήτων ή βεβαία απαίτηση από τρίτο, ή εγγύηση αξιόχρεου προσώπου ή εγγυητική επιστολή τράπεζας.	4
III. Προέλευση οφειλής
α. Οφειλές από παρακρατούμενους ή επιρριπτόμενους φόρους ή από δάνεια με την εγγύηση του Ελληνικού Δημοσίου.	0
β. Λοιπές οφειλές από φορολογικό έλεγχο ή από δικαστικές αποφάσεις.	1
γ. Οφειλές που προέκυψαν από εκκαθάριση φορολογικών δηλώσεων.	2
δ. Οφειλές από μη φορολογικά έσοδα.
ε. Οφειλές που δεν είναι βεβαιωμένες στο όνομα του αιτούντος, ο ίδιος όμως έχει προσωπική ευθύνη για την καταβολή τους ως εγγυητής, μέλος O.E. ή E.E. ή εκπρόσωπος νομικού προσώπου.	4
στ. Οφειλές από φόρους κληρνομιών - δωρεών, γονικών παροχών, καθώς και διάφορες οφειλές του κληρονομούμενου, για την καταβολή των οποίων είναι υπόχρεος ο αιτών κληρονόμος, ή οφειλή από αποδοχές, συντάξεις και λοιπά βοηθήματα που έχουν ληφθεί αχρεωστήτως.	5
IV. Συμπεριφορά του οφειλέτη
α. Μη συνεπής κατά τα δύο προηγούμενα έτη σε διευκόλυνση τμηματικής καταβολής, σε φορολογικές υποχρεώσεις για υποβολή δηλώσεων φορολογίας εισοδήματος, απόδοσης φόρου προστιθέμενης αξίας και παρακρατούμενου φόρου μισθωτών υπηρεσιών, καθώς και έκδοση ακάλυπτης επιταγής για πληρωμή οφειλών προς το Δημόσιο για το ίδιο διάστημα.
β. Συνεπής σε διευκολύνσεις, καθώς και στις λοιπές φορολογικές υποχρεώσεις κατά τα δύο προηγούμενα έτη.	2
γ. Ζητείται διευκόλυνση για πρώτη φορά και είναι συνεπής στις λοιπές φορολογικές του υποχρεώσεις.	4
V. Αιτία για την οποία ζητείται η διευκόλυνση
α. Αναστολή εκτέλεσης προγράμματος πλειστηριασμού ή αναστολή λειτουργίας καταστήματος επιτηδευματία.
β. Αναστολή εκτέλεσης του μέτρου της προσωπικής κράτησης ή της ποινικής δίωξης.	1
γ. Αποφυγή λήψης μέτρων.	2
δ. Χορήγηση αποδεικτικού ενημερότητας ή θεώρηση φορολογικών στοιχείων.	3
ε. H διευκόλυνση ζητείται χωρίς ιδιαίτερο λόγο.	4
VI. κρίση (αιτιολόγηση) προϊσταμένου
Ο Προϊστάμενος της αρμόδιας Δ.O.Y. ή του Τελωνείου προσθέτει αιτιολογημένα συντελεστές βαρύτητας από 1 μέχρι 4 κατά την κρίση του, λαμβάνοντας υπόψη την όλη φορολογική συμπεριφορά του οφειλέτη.

β) Δεύτερη διευκόλυνση τμηματικής καταβολής.

Η δεύτερη διευκόλυνση μπορεί να χορηγηθεί μετά την απώλεια της πρώτης και ο αριθμός των δόσεων της καθορίζεται με την ίδια διαδικασία. Όμως υπάρχει η λεπτομέρεια ότι η πρώτη δόση θα πρέπει να είναι τουλάχιστον ίση με ποσοστό δεκαπέντε τοις εκατό (15%) της οφειλής.

γ) Τρίτη διευκόλυνση τμηματικής καταβολής.

Η τρίτη διευκόλυνση μπορεί να χορηγηθεί μετά την απώλεια της δεύτερης, με απαραίτητη προϋπόθεση την κατάθεση εγγυητικής επιστολής τράπεζας η οποία θα διασφαλίζει την πληρωμή των δόσεων και θα προβλέπει ότι θα καταπίπτει υπέρ του Δημοσίου το ποσό σε περίπτωση μη εμπρόθεσμης πληρωμής έστω και μιας δόσης της διευκόλυνσης. Τονίζεται ότι η εγγυητική επιστολή επιστρέφεται στον καταθέτη με την πληρωμή και της τελευταίας δόσης της διευκόλυνσης.

Στην τρίτη διευκόλυνση, ο αριθμός των δόσεων δεν μπορεί να υπερβαίνει τον αριθμό των δόσεων που απέμεναν στην δεύτερη διευκόλυνση ενώ η πρώτη δόση αυτής θα είναι τουλάχιστον ίση με το είκοσι τοις εκατό (20%) της οφειλής για την οποία ζητήθηκε η τρίτη διευκόλυνση.

Πότε χάνει κάποιος το δικαίωμα καταβολής δόσεων

Ο οφειλέτης χάνει το δικαίωμα της πληρωμής με δόσεις όταν δεν καταβάλλει τρεις συνεχόμενες μηνιαίες δόσεις. Το ίδιο ισχύει στην περίπτωση μη καταβολής της προτελευταίας ή της τελευταίας δόσης της διευκόλυνσης με καθυστέρηση άνω των τριών μηνών.

Μπορώ να ζητήσω αύξηση του αριθμού των δόσεων;

Σημειώνεται πως επανεξέταση αιτήματος αύξησης του αριθμού των δόσεων μπορεί να γίνει μόνο κατά την διάρκεια της πρώτης διευκόλυνσης, ενό ο αριθμός μπορεί να αυξηθεί μέχρι του τριπλασίου, κατ’ ανώτατο όριο του αθροίσματος των συντελεστών αξιολόγησης του πίνακα και σε κάθε περίπτωση με ανώτατο όριο τις σαράντα οκτώ (48).

Επανεξέταση αιτήματος διευκόλυνσης για αύξηση αριθμού δόσεων δεν επιτρέπεται για οφειλές από παρακρατούμενους και επιρριπτόμενους φόρους, όπως Φ.Π.Α., Φ.Μ.Υ., κ.λπ., καθώς και για οφειλές από φόρο εισοδήματος που προκύπτει από τις δηλώσεις φορολογίας εισοδήματος φυσικών ή νομικών προσώπων για το τρέχον, κάθε φορά, οικονομικό έτος.

Ποια είναι τα οφέλη της διαδικασίας

Με την υπαγωγή στη διαδικασία τονίζεται ότι αναστέλλεται η λήψη και η εκτέλεση κάθε μέτρου σε βάρος του οφειλέτη καθώς και η ποινική διαδικασία που αφορά το αδίκημα της μη καταβολής χρεών προς το Δημόσιο.

Επίσης, υπάρχει η δυνατότητα μείωσης κατά (30%) των προσαυξήσεων εκπρόθεσμης καταβολής που επιβαρύνουν το ποσό της κάθε δόσης της πρώτης διευκόλυνσης από την ημέρα χορήγησης της και μετά. Ακόμη προβλέπεται η δυνατότητα απαλλαγής από το σύνολο των προσαυξήσεων εκπρόθεσμης καταβολής που επιβαρύνουν την τελευταία δόση της πρώτης διευκόλυνσης. Σημειώνεται ότι η απαλλαγή αυτή δεν μπορεί να υπερβαίνει σε ποσοστό το σαράντα τοις εκατό (40%) των συνολικών προσαυξήσεων της οφειλής.

Προσοχή όμως. Τα ευεργετήματα της ανωτέρω παραγράφου χάνονται με την καθυστέρηση καταβολής μιας δόσης.

Τι ισχύει για την εφάπαξ εξόφληση οφειλών;

Ληξιπρόθεσμη οφειλή η οποία εξοφλείται εφάπαξ στο σύνολο της, απαλλάσσεται κατά 40% από τις προσαυξήσεις εκπρόθεσμης καταβολής.

Η ανωτέρω απαλλαγή ισχύει και στην απευθείας εξόφληση της οφειλής, μέσω δανείου από αναγνωρισμένο στην Ελλάδα πιστωτικό ίδρυμα.

Στην περίπτωση αυτή εκδίδεται τραπεζική επιταγή σε διαταγή της υπηρεσίας όπου είναι βεβαιωμένη η οφειλή. Τα ανωτέρω δεν ισχύουν για οφειλές υπέρ ξένων κρατών καθώς και για οφειλές που από ειδικές διατάξεις δεν επιτρέπεται απαλλαγή από προσαυξήσεις εκπρόθεσμης καταβολής.

Από πότε εφαρμόζονται τα παραπάνω;

Οι παραπάνω διατάξεις ξεκινούν να ισχύουν από 24 Μαϊου του 2010.